รายงานการวิจัยสถานภาพปัจจุบันของการออกอากาศรายการวิทยุสำหรับเด็กและพฤติกรรมการเปิดรับสื่อวิทยุของเด็กไทย โดย อ.มรรยาท อัครจันทโชติ

รายงานการวิจัยสถานภาพปัจจุบันของการออกอากาศรายการวิทยุสำหรับเด็กและพฤติกรรมการเปิดรับสื่อวิทยุของเด็กไทย โดย อาจารย์มรรยาท อัครจันทโชติ คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

งานวิจัยนี้เป็นส่วนหนึ่งของโครงการพัฒนาศักยภาพเครือข่ายนักจัดรายการวิทยุเพื่อเด็ก เยาวชน และครอบครัว, สมาคมวิทยุและสื่อเพื่อเด็กและเยาวชน (สสดย.) โดยการสนับสนุนเงินทุนจากสถาบันสื่อเด็กและเยาวชน (สสย.), สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) ปี 2556

แม้ปัจจุบัน สื่อวิทยุกระจายเสียงจะลดบทบาทลง หากแต่ในความเป็นจริงแล้ว สื่อวิทยุเป็นสื่อที่เหมาะอย่างยิ่งสาหรับเด็ก ตามหลักจิตวิทยาการรับสื่อของมนุษย์นั้น สื่อที่ให้ข้อมูลทางเสียงซึ่งต้องอาศัยการฟังเพียงอย่างเดียว สามารถกระตุ้นพัฒนาการทางความคิด รวมทั้งส่งเสริมจินตนาการได้ดีกว่าสื่ออื่นๆที่อาศัยทั้งการฟังและการดู อย่างไรก็ตาม จากข้อมูลการรับฟังสื่อวิทยุกระจายเสียงเปรียบเทียบในรอบ 20 ปีของสานักงานสถิติแห่งชาติ กลับพบว่า เด็กวัย 6-14 ปี เป็นกลุ่มที่รับฟังสื่อวิทยุน้อยที่สุด โดยลดลงจากร้อยละ 41.9 ในปีพ.ศ.2532 เหลือเพียงร้อยละ 12.7 ในปี พ.ศ.2551
 
เหตุผลที่สาคัญประการหนึ่งคือ สถานีวิทยุมีจานวนและสัดส่วนเวลาสาหรับรายการเด็กน้อยลง ดังผลสารวจของมูลนิธิเครือข่ายครอบครัว ช่วงเดือนกันยายน-ธันวาคม 2550 ที่พบว่า สถานีวิทยุกระแสหลัก (ทั้ง FM และ AM) ในเขตกรุงเทพฯ มีสัดส่วนเวลาสาหรับรายการเด็กและเยาวชนเพียงร้อยละ 1.45 เท่านั้น
อย่างไรก็ตาม แม้การเพิ่มปริมาณของรายการและสัดส่วนเวลาในการออกอากาศจะเป็นตัวชี้วัดสาคัญว่า สถานีวิทยุให้ความสาคัญกับรายการเด็กมากขึ้น หากแต่คุณภาพและการดึงดูดความสนใจกลุ่มเป้าหมายเด็กก็เป็นสิ่งสาคัญ จึงเป็นที่มาของงานวิจัยชิ้นนี้ ซึ่งมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) ปริมาณของรายการวิทยุสาหรับเด็กในปัจจุบัน 2)คุณลักษณะของรายการวิทยุสาหรับเด็กที่ออกอากาศในปัจจุบัน 3) พฤติกรรมการเปิดรับสื่อวิทยุของเด็ก 5) ความคิดเห็นของเด็กที่มีต่อรายการวิทยุสาหรับเด็ก
 
ทั้งนี้ เป็นการศึกษาสารวจเฉพาะสถานีวิทยุกระจายเสียงในระบบเอฟเอ็ม ที่ออกอากาศอย่างต่อเนื่องสม่าเสมอมาไม่น้อยกว่า 6 เดือน ทั้งสถานีวิทยุหลักและสถานีวิทยุท้องถิ่น กระจายไปใน 5 ภูมิภาคทั่วประเทศ รวมทั้งสิ้น 240 สถานี โดยเก็บข้อมูลจากผู้ผลิตรายการหรือเจ้าหน้าที่ฝ่ายรายการของสถานีโดยตรง ในช่วงเดือนกรกฎาคม-กันยายน 2555 และใช้แบบสอบถามสารวจกลุ่มตัวอย่างเด็ก ซึ่งอาศัยอยู่ในเขตพื้นที่เดียวกับกลุ่มตัวอย่างประเภทสถานีวิทยุกระจายเสียง จานวน 900 คน คละเพศ (ชาย, หญิง) ช่วงอายุ (3-5 ปี, 6-12 ปี, 13-17 ปี) และเขตพื้นที่อาศัย (เมือง, ชนบท) ในสัดส่วนที่เท่าๆกัน
ไฟล์หนังสือ: 
application/pdf iconaiflaenb_1.pdf (264 ครั้ง)